|
ترياك كاري يكي از فعاليتهاي كشاورزي بود كه در دوره قبل انقلاب اسلامي ايران در وادقان رواج داشت. از آنجا كه كاشت خشخاش با مجوز دولت صورت ميگرفت، بر اين اساس هر از چند سالي مجوز كاشت خشخاش به روستاي ما داده ميشد. چون كشت خشخاش از صرفه اقتصادي برخودار بود ، كشاورزان از دادن مجوزمذكور خوشحال بودند و از سال مذكور به سال ترياك كاري ياد ميكردند.
كاشت خشخاش درفصل پاييز صورت ميگرفت كه پس از شخم زمين ،آنرا همانند كشت گوجه و يا بادمجان به حالت جوي در ميآوردند تا قابليت نگهداري آب بيشتري داشته باشد. سپس دانههاي خشخاش كه از سالهاي قبل نگهداري كرده بودند، در آن ميپاشيدند و آنرا آب ميدادند. بعد از مدتي برگ خشخاش سرازخاك در ميآورده و رشد ميكرد. سپس با وجين نمودن ضمن اينكه علفهاي هرز آنرا از بين ميبردند، آنرا تنك ميكردند. لازم به ذكر است برگهاي ترياك نيز خوشمزه بود و مردم همانند كاهو آنرا با شربت سكنجبين ميخوردند.
در فصل بهار با زنده شدن طبيعت برگ ترياك نيز همانند جو و گندم رشد مينمود و بالا ميآمد. بعد از مدتي برگهاي ترياك گل ميكرد كه گل آن سفيد بود. وجود گلهاي سفيد ترياك، منظرهاي زيبايي به دشت ميبخشيد. اين گلها بعد از مدتي تبديل به گرزه ترياك ميگرديد. گرزه ترياك كه رنگ سبز داشت، حدود يك متر از سطح خاك فاصله داشت. در داخل گرزها دانه هاي ريزي به نام خشخاش قرار داشت. اين دانهها در زماني كه خشك نشده بودند ، خيلي خوشمزه بود، ولي چون ترياك آنرا هنوزگرفته بودند، سعي نميكردند گرز را بچينند تا خشخاش درون آنرا تناول نمايند. ولي گاهي اوقات كودكان اصرار به خوردن آن داشتند.
بعد از مدتي كه گرز به اندازه كافي بزرگ ميشدند، وقتآن بود كه ترياك كه در جدار مياني گرز قرار دارد گرفته شود. بر اين اساس با وسيلهاي به نام تيغ ترياك گيري (كه از چوپ ساختهشده بود و همانند دسته چاقو در دست جا ميگرفت و سر آن فلز تيز دنده دار بود) چندين شيار روي گرز ايجاد ميكرند. البته اين دنده ها آنقدر كوتاه نبودند كه در موقع ايجاد شيار به لايه مياني خشخاش نرسد و در نتيجه شيره ترياك بيرون نيايد و نه آنقدر بلند بود كه عمق شيار بزرگ باشد كه شيره به عوض اينكه بيرون بيايد به درون خشخاش ريخته شود. در موقع كشيدن تيغ نيز افراد در قسمت گرزهايي كه تيغ نزده بود قرارميگرفتند تا شيره ترياك كه از گرزهاي تيغ زده بيرون آمده بود، به لباسهاي آنها ماليده نشود و اصطلاحاً دنده عقب ميرفتند. پس از تيغ زني و بيرون آمدن شيره ترياك، آنرا با وسيلهاي به نام كادرك ميگرفتند و در ظرف ميريختند و آنرا تحويل مامورين دولتي ميدادند. البته كار تيغ زني به هر گرز دو يا سه نوبت صورت ميگرفت.
در زمان برداشت ترياك ( اواخر ارديبهشت ماه و اوايل خرداد ماه) براي اينكه افراد ترياك را با خود از مزرعه به بيرون نبرند، ماموران دولت در مزارع با برپايي چادر و اقامت دائم ، رفت و آمد افراد را زير نظر داشتند. در پايان هر روز كشاورزان ترياك خود را تحويل مامورين ميدادند و در آخر هر يك از كشاورزان بر اساس ميزان ترياكي كه تحويل ميدادند پول آنرا دريافت ميكردند.
بعد ازگرفتن ترياك گرزها و تحويل آن به دولت، كشاورزان گرزه آنرا جدا ميكردند. سپس چوبهاي آنرا ميكندند و در كنار مزارع تلهانبار ميكردند تا در براي سوزاندن تنور و گرم كردن خانهها در زمستان استفاده نمايند. گرزها را نيز به خانه ميبردند با خشخاش درون آن براي تهيه بعضي از غذاها و بويژه پخت كوفته از آن استفاده نمايندو جاي كشت خشخاش را براي محصولات تابستاني آماده ميكردند.
بعد از انقلاب اسلامي ايران و ممنوعيت كشت خشخاش، مردم كمكم به كاشت گل محمدي رو آوردهاند و تنها خاطره آن گلهاي سفيد ترياك كه با نسيم بهاري به جنب و جوش ميافتادند در اذهان باقي ماندهاست.
 |